Dış Gebelik Nedir?

Bacak Krampı
Mart 11, 2015
Yüksek Riskli Gebelikler
Mart 11, 2015

DIŞ GEBELİK

Rahimde tüp içerisinde yuvalanması gereken embriyonun rahim boşluğu dışına yerleşmesine sonucu oluşan gebeliğe dış gebelik denir.

Gebeliklerin geneli dış gebelik olarak başlar. Gebelik ve döllenme tüpte oluşur, iki haftaya yakın bir süreçten sonra rahim içine ulaşıp yerleşir ve burada büyümeye devam eder. Dış gebelik genellikle fallop tüpü içerisinde meydana gelse de bunun dışında karın boşluğunda, yumurtalıklarda ve rahim ağzında meydana gelebilmektedir.

Herhangi bir şekilde bu yerleşmeyi engelleyen bir darlık, tıkanıklık, yapışıklık ve benzeri bir nedenle, gebelik ürünü rahim içine ulaşmadan herhangi bir yerde üremeye başlar ve devam ederse, dış gebelik denilen tablo oluşur.

Dış gebelik doğumla sonuçlanmaz.

 

Dış Gebeliğin Nedenleri

  • 35 yaş üzeri kadınlarda hamilelik durumda risk
  • Daha önce yaşanan dış gebelikler (yeniden dış gebelik yaşama riski %1 ila 10 arasında değişmektedir)
  • Daha önce tüp bağlama ve açma ameliyatı geçiren kişiler, ameliyat edilen apandisitler, tüplerin çevresinde yapışıklığa ve dış gebelik riskine neden olur
  • Kişi kısırlık tedavisi görürken hamile kalması durumunda dış gebelik olma yaşanma ihtimali vardır
  • Pelvik enfeksiyon (PID) cinsel yolla bulaşan ve üst üreme yolunda meydana gelen bir enfeksiyondur. Bağırsak, mesane, yumurtalıklar ve rahimi kapsar
  • Uygunsuz kürtaj operasyonları
  • Sigara tüketimi dış gebelik riskini artırır. Sigara tüplerin normal fonksiyonunu bozabilir
  • Doğum kontrol hapları
  • Rahim içi yara (RIA / Spiral) Yaralar %99 oranında gebeliği engeller
  • Endometriozis (kronik kadın hastalığı)
  • Doğuş hasarlı tüpler
  • Doğum kontrol hapları

 

Dış  Gebeliğin Belirtileri

Belirtiler, genellikle hamileliğin 5. ve 14. haftalarında görülmeye başlanır. Gebelik döneminde yaşanan adetin yaşanmaması, mide bulantısı, göğüslerin hassaslasması, kan ve idrarda yapılan testler gibi belirtiler dış gebelikte de görülebilir ve her kadın için zamanında gerekli kontrolleri yapılana kadar aynıdır, gebeliğin normal mi veya dış gebelik mi olduğu anlaşılamayabilir.

Başta karın bölgesinde;

  • Şiddetli ağrılar
  • Anormal vajinal kanamalar (normal adet kanamalarından farklıdır, kanama açık ve koyu renkli olabilir.)
  • Karın içi kanamaları
  • Baygınlık hissi
  • Omuz ağrısı (kolun bittiği ve omuzun başladığı noktada ağrı görülebilir)
  • Sindirim sistemi (tuvalete çıkıldığında karnın alt kısmında ağrılar oluşur)

Sorunları bir süre sonra hastada yaşanmaya başlayabilir. Tanının erken konulması kişinin üreme organlarının zarar görmesini engelleyebilir.

 

Dış Gebeliğin Tanısında

Ultrason (vaginal ultrason)

Vajinanın ultrosongrafi ile görüntülenmesi ile gebelik kesinin oluşup oluşmadığını, kesenin nereye yerleştiği ve karın bölgesinde kanamalar bu yolla görülür.

 

Beta- HGC

Serumda bakılan gebelik testidir. Fakat kişi bundan önce gebeliğin varlığını bilmelidir.

 

Hematokrit (Tam kan sayımı)

Dış gebelik iç kanamaya neden olmuşsa bu kanamanın boyutu hakkında bilgi verir.

HGC düzeyinin ölçülmesidir. Bu ölçümlerde anne adayından kan alınarak sonuca ulaşılır. Maddenin değer düzeyi dış gebeliklerde yavaştır bu yüzden normalin üstünde çıkması dış gebeliğin olduğunu gösterir.

 

Gebeliğin Nadir Görülen Diğer Şekilleri

Abdominal Gebelik

Gebeliğin karın içinde yerleşmesi durumudur, zor ve oldukça tehlikeli bir gebelik şeklidir. Bağırsak, mesane ya da diğer dış organların yüzeyine yerleşebilmektedir.

 

Servikal Gebelik

Dış gebeliğin rahim ağzı içine yerleşmesi durumudur. Nadir görülen bir gebelik şeklidir.
Heterotopik Gebelik

Gebeliğin ikiz olması durumudur. Nadir bir gebelik şeklidir.

 

Dış Gebelik Tedavisi

Gebelik tedavi edilmediğinde; tüplerin patlayarak iç kanamaya neden olması veya karın boşluğuna atılmasına neden olur. Nadir durumlarda vücut tarafından yok edilir.

Dış gebeliğin tedavisinde ameliyatla ve ilaçla olmak üzere iki yöntem bulunmaktadır.

 

Laparoskopik ameliyat

İnce bir teleskop ile karın deliğinden karın içine girilerek ve gaz ile şişirilerek, karın içindeki organların görüntülenmesi sağlayan yöntemdir. Kişinin karında kanama olmaması ve daha öncede karın ameliyatı geçirmemiş olmasına dikkat edilir. Dış gebelik tüp içerisinde gerçekleşmiş ise ameliyatla tüp (tüpte yırtılma ve parçalanmalarda var ise) bulunduğu yerden alınır. Enfeksiyon riski azdır, yara izi oluşmaz, ağrı hissini hasta az  duyar, kısa sürede iyileşme gerçekleşir.

 

İlaçla Tedavi

Cerrahi gerektirmeyen durumların yokluğunda ilaçla kullanım tercih edilmelidir. Metotreksat ilacı, kanser, romatizma ve dış gebelik tedavilerinde kullanılır.(Karın içi kanama yoksa) Methotreksat tedavisi alan hastalarda  Beta-HCG takibi  gereklidir. Sonuç sıfıra düşene kadar gözlem devam etmelidir. Bu süre 35-40 günü bulabilir.  Medikal tedavi, tüplere daha az hasar verir ve doğurganlığı koruyucu etkisi  yüksektir.

 

Dış Gebelik Tedavisi Sonrası

Daha önce dış gebelik geçirilmesi, gebelikte %10 olasılıkla dış gebelik ihtimalini arttırır.

Yapılan dış gebelik ameliyatın ne tip bir ameliyat olduğu ve kalan tüplere ne boyuttu zarar verildiği dış gebeliği tekrar yaşanmasına neden olur. Tedavi sonrası tüplerin açık kalması, yırtılması ve alınması yumurtlamaya engel teşkil etmez fakat bebek sahibi olma şansı yarı yarıya indirecektir.

Rahim içi gebeliklerde olduğu gibi, dış gebelikte de eşler arasında kan uyuşmazlığı varsa daha sonraki gebeliklerde oluşacak bebeği korumak amacı ile kan uyuşmazlığı iğnesi mutlaka yapılmalıdır.